در حال بارگذاری...
در حال بارگذاری...
بررسی وضعیت توزیع آب شرب و میزان هدررفت در شبکه‌های آبرسانی کشور، از جمله مهم‌ترین شاخص‌ها در مدیریت منابع آبی به شمار می‌رود. بر اساس جدیدترین آمارهای ثبت‌شده توسط شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور برای سال 1403، وضعیت شاخص آب بدون درآمد در بخش‌های شهری، روستایی و مجموع کل به تفکیک شرکت‌های استانی و شرکت‌های مستقل تحت پوشش ارزیابی شده است. این شاخص دربرگیرنده تلفات فیزیکی یا نشتی لوله‌ها، خطاهای اندازه‌گیری کنتورها و مصارف غیرمجاز است.
بر پایه این ارقام، استان کهگیلویه و بویراحمد با 56.29 درصد بالاترین میزان آب بدون درآمد کل را در سطح کشور به خود اختصاص داده است، در حالی که کمترین میزان آب بدون درآمد کل با رقم 17.6 درصد در استان اصفهان گزارش شده است. همچنین در بخش روستایی، بیشترین نرخ به استان خوزستان با 76.39 درصد و در بخش شهری کمترین نرخ به اصفهان با 15.89 درصد تعلق دارد.
در بخش شهری شرکت‌های آب و فاضلاب، تفاوت‌های محسوسی میان مناطق مختلف دیده می‌شود. استان کهگیلویه و بویراحمد با ثبت 52.4 درصد رتبه نخست هدررفت و اتلاف درآمدی را در مناطق شهری دارد و پس از آن استان خوزستان با 43.26 درصد و فارس با 38.3 درصد قرار گرفته‌اند. در نقطه مقابل، شرکت‌های آبفای اصفهان با 15.89 درصد، قم با 20.08 درصد و قزوین با 20.64 درصد بهترین عملکرد را در ثبت کمترین سهم اتلاف شهری نشان داده‌اند.
کلان‌شهرهایی نظیر تهران با 22.16 درصد و مشهد با 21.72 درصد نیز توانسته‌اند تلفات آب شبکه شهری خود را در دامنه‌ای نزدیک به یک‌پنجم کل حجم آب ورودی به شبکه مهار کنند، رقمی که بسیار پایین‌تر از میانگین استان‌هایی نظیر خراسان جنوبی با 36.75 درصد و گیلان با 36.62 درصد برآورد می‌شود.
نرخ آب بدون درآمد در مناطق روستایی به دلیل فرسودگی خطوط انتقال، طولانی بودن شبکه‌ها و پراکندگی مشترکین به مراتب بالاتر از مناطق شهری است. مطابق پایگاه اطلاع‌رسانی آمارفکت، استان خوزستان با 76.39 درصد تلفات آب روستایی، در صدر این رده‌بندی ایستاده است. پس از آن، استان کهگیلویه و بویراحمد با 65.08 درصد و استان کرمان با 50.05 درصد بیشترین میزان آب بدون درآمد روستایی را ثبت کرده‌اند.
در سوی دیگر، کمترین میزان آب بدون درآمد روستایی به استان اصفهان با 29.02 درصد، ایلام با 29.5 درصد و شیراز با 29.53 درصد مربوط می‌شود. در مجموع، در اغلب استان‌های کشور سهم آب بدون درآمد در روستاها بیش از 35 درصد است و در مناطقی مانند چهارمحال و بختیاری این نسبت به 49.96 درصد و در سیستان و بلوچستان به 48.78 درصد می‌رسد.
مقایسه مجموع ارقام به ثبت رسیده نشان می‌دهد که در سراسر کشور، شکاف معناداری بین پایداری شبکه در نقاط شهری و روستایی وجود دارد. بررسی کلی این آمار نمایانگر آن است که تنها دو شرکت شامل کهگیلویه و بویراحمد با 56.29 درصد و خوزستان با 52.87 درصد، تلفات کل بالای 50 درصد دارند، در حالی که میانگین در بخش عمده استان‌ها در محدوده 25 تا 35 درصد متمرکز شده است.
همچنین استان‌هایی چون البرز با 22.52 درصد، تهران با 22.65 درصد و قم با 22.31 درصد در رتبه‌های بعدی کمترین هدررفت کل قرار دارند. تمرکز تلفات سنگین در بخش روستایی به ویژه در استان‌های جنوبی و غربی کشور، شاخصی مهم از نیاز اساسی زیرساخت‌های آبرسانی به نوسازی کنتورها و لوله‌های فرسوده محسوب می‌شود.
آمارهای مشابه در همین حوزه
